प्रमको चीन भ्रमण : अलैंची निर्यातमा छलफल

Image

Spread the love
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

काठमाडौ, असार १ । सरकारले चीनमा अलैंची निर्यातका विषयमा छलफल गर्ने भएको छ। प्रधानमन्त्री केपी ओलीको आसन्न चीन भ्रमणमा अलैंचीको विषयलाई प्राथमिकतामा राखेर छलफल गर्न लागिएको हो।

विभिन्न वहानामा भारत निकासीमा आइरहेको अवरोधको विकल्पमा अलैंचीको ठूलो बजार चीन बन्न सक्ने सम्भावना देखिएपछि कृषि, भूमि व्यवस्था तथा सहकारी मन्त्रालयले यो विषयमा आवश्यक तयारी गरेको हो। मन्त्रालयका सहसचिव टेकबहादुर सुवेदीले नेपालको अलैंची गुणस्तरीय भएकाले चीन ठूलो बजार हिस्सा बन्न सक्ने बताए। उनले भने, ‘व्यापार घाटा न्यूनीकरणमा पनि अहम भूमिका खेल्न सक्ने भएकाले यो विषयलाई मुद्दाका रूपमा राखिएको हो।’

‘अलैंचीमा लाग्ने रोगबिरुद्ध प्रयोग गरिने विषादीका कारण केही प्राविधिक चुनौती पनि छ सहसचिव सुवेदीले भने, ‘विषादीदर ह्वात्तै घटाउन सकियो भने हाम्रो लागि चीन ठूलो बजार बन्न सक्छ।’ भारतले बेलामौका विषादी र नेपाली अलैंचीमा चीनबाट उत्पादित अलैंची मिसावट भएको भन्दै निकासीमा अवरोध सिर्जना गर्दै आएको छ। यसले गर्दा अलैंचीखेती गर्ने किसान बर्सेनि घाटा व्यहोर्न वाध्य छन्। ‘गुणस्तरमा सुधार गरी वैकल्पिक बजार चीन बन्न सक्छ भन्ने हाम्रो बुझाइअनुसार छलफल गरी यो एजेन्डालाई समावेश गरेका छौं’, सहसचिव सुवेदीले भने।

उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयका सहसचिव रवीशंकर संैजूले भारतको विकल्पमा चीनलाई अलैंचीका लागि बजार निर्माण गर्न सकिने बताए। ‘तर चीनलाई बजार बनाउन सहज भने छैन’, सैजुले भने,‘यसका लागि नेपाली उत्पादकले कम्तीमा पनि तीन चरणको आधारभूत प्रक्रिया व्यवहारमा कार्यान्वयनमा गर्नुपर्छ। पहिलो विषादीरहीतको उत्पादन, दोस्रो ग्रेडिङ र तेस्रो अत्याधुनिक प्रविधिको प्याकेजिङमा ध्यान दिनुपर्छ। चीनको अलैंचीनीति र मापदण्डअनुसार उत्पादन गरेपछि निकासीमा समस्या आउँदैन।’

अलैंची व्यवसायीले भारतको ठूला खरिदकर्तालाई सोझै बिक्री गर्न नसक्दा निकासीमा समस्या आएको छ। नेपालबाट तेस्रो मुलुकमा अलैंची निर्यात गर्न भारतको कोलकात्ताबाट जहाजमा लोड गर्न कम्तीमा ४५ दिनभन्दा बढी समय लाग्ने गर्छ। भारतमै गुणस्तर परीक्षण गर्नुपर्ने थप जटिल समस्या निकासीमा देखिएको छ।

नेकपाका सांसद योगेश भट्टराईले अलैंचीलाई चीन निर्यातका लागि मार्ग प्रसस्त गर्न सरकारसँग बुधबार मागसमेत गरेका छन्। प्रतिनिधिसभाको बैठकको विशेष समयमा बोल्दै सांसद भट्टराईले प्रधानमन्त्रीको आसन्न चीन भ्रमणका अवसरमा अलंैची निर्यातको विषय उठाउन आग्रह गरेका छन्। उनले अलैंची विकास बोर्डको गठन गर्न समेत माग गरेका छन्। डरलाग्दो रूपमा देखिएको वैदेशिक व्यापार घाटालाई कम गर्न चीनको बजारमा अलैंचीको निकासी सर्वोत्तम उपाय हुन सक्ने भट्टराई प्रतिनिधिसभालाई जानकारी गराएका छन्।

उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयका अनुसार भारत सरकारले लागू गरेको वस्तु तथा सेवा कर (जीएसटी) का कारणले पनि भारतमा नेपाली अलैंचीको निकासी समस्या जटिल बन्दै गएको हो। गुणस्तरमा उत्कृष्ट छवि बनाएको नेपाली अलैंचीले अन्तर्राष्ट्रिय ट्रेडमार्क प्राप्त गर्ने प्रक्रियामा छ। नगदे बालीको रूपमा नेपालमा प्रख्यात रहेको अलैंचीको उत्पादन ताप्लेजुङ, पाँचथर, इलाम, तेह्रथुम, संखुवासभा, धनकुटा, भोजपुर, गोरखासहित ४७ जिल्लामा भइरहेको छ। करिब एक लाख ७५ हजार किसान अलैंची उत्पादनमा सक्रिय छन्। १५ हजार चार सय हेक्टरमा वार्षिक पाँच हजार मेट्रिक टनको हाराहारीमा अलैंचीको उत्पादन हुन्छ। उत्पादन हुने अलैंचीमध्ये करिब दुई प्रतिशत मात्रै स्वदेशमा खपत हुन्छ।

अलैंचीको मुख्य बजार भारत हो। भारतपछि पाकिस्तान, श्रीलंका, दुबई र युरोपेली मुलुकमा केही परिमाणमा अलैंचीको निकासी हुँदै आएको छ। उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयका अनुसार वार्षिक साढे पाँच अर्बदेखि ६ अर्बको हाराहारीमा अलैंचीको निकासी हुने गरेको छ। इन्फोप्रधानमन्त्री केपी ओलीको आसन्न चीन भ्रमणमा अलैंचीको विषयलाई प्राथमिकतामा राखेर छलफल गर्न लागिएको छ। http://annapurnapost.com

तपाईको प्रतिक्रिया

Admin
झापा  
Image
Image
Image

© 2018 Sajilokhabar.com  | Powered by DreamSYS IT Solution