काठमाडौं, १५ जेठ । विश्वको सर्वोच्च शिखर सगरमाथाको ऐतिहासिक सफल आरोहणको स्मरणमा आज सगरमाथा दिवस विविध कार्यक्रमसहित मनाइँदैछ।
सन् १९५३ मे २९ तारिखका दिन न्युजिल्यान्डका सर एडमण्ड हिलारी र नेपालका तेन्जिङ नोर्गे शेर्पाले पहिलो पटक सगरमाथाको सफल आरोहण गरेका थिए। सोही ऐतिहासिक दिनको सम्झनामा प्रत्येक वर्ष मे २९ लाई सगरमाथा दिवसका रूपमा मनाउने गरिएको हो।
सगरमाथा नेपालका लागि केवल हिमाल मात्र नभई राष्ट्रिय गौरव, पर्यटन विकास र अन्तर्राष्ट्रिय पहिचानको प्रमुख प्रतीकका रूपमा स्थापित छ। पर्यटन विभागका अनुसार हालसम्म आठ हजारभन्दा बढी पर्वतारोहीहरूले सगरमाथाको सफल आरोहण गरिसकेका छन्।
विश्वका १४ वटा आठ हजार मिटरभन्दा अग्ला हिमालमध्ये आठ वटा नेपालमै पर्ने भएकाले नेपाललाई पर्वतीय पर्यटनको प्रमुख गन्तव्य मानिन्छ। सन् २०२१ मा नेपाल र चीनले संयुक्त रूपमा गरेको पुनः मापनअनुसार सगरमाथाको उचाइ ८,८४८.८६ मिटर कायम गरिएको छ।
यस अवसरमा सरकारी निकाय, पर्यटन व्यवसायी तथा विभिन्न संघसंस्थाहरूले हिमाली पर्यटन प्रवर्द्धन, सुरक्षित आरोहण र वातावरण संरक्षणसम्बन्धी सचेतनामूलक कार्यक्रमहरू आयोजना गरिरहेका छन्।
हाल जलवायु परिवर्तनका कारण हिमाली क्षेत्रमा हिउँ पग्लिने, हिमताल फुट्ने जोखिम बढ्दै गएको भन्दै सरोकारवालाहरूले हिमाल संरक्षणमा विशेष ध्यान दिनुपर्ने आवश्यकता औंल्याएका छन्।
पर्वतीय पर्यटनले नेपालको अर्थतन्त्र, रोजगारी सिर्जना र विदेशी मुद्रा आर्जनमा महत्वपूर्ण योगदान दिँदै आएको छ। प्रत्येक वर्ष हजारौँ विदेशी पर्यटक तथा पर्वतारोहीहरू सगरमाथा लगायत हिमाल आरोहणका लागि नेपाल आउने गरेका छन्, जसले नेपाललाई विश्व पर्यटन नक्सामा विशेष पहिचान दिलाएको छ।
नेपाल पर्वतारोहण संघले यस अवसरमा हिमाली क्षेत्रको दिगो संरक्षण, स्वच्छता, सुरक्षित आरोहण र स्थानीय समुदायको जीवनस्तर जोगाउन सबै पक्षबीच सहकार्य आवश्यक रहेको जनाएको छ।
